Diş ağrısı, vücudun bir şeylerin yolunda gitmediğini söyleme biçimidir. Evde alınan önlemler ağrıyı hafifletir, ama nedeni ortadan kaldırmaz. Asıl çözüm muayenedir.
Diş ağrısı neden olur?
- Derin çürük: Çürük dişin sinirine yaklaştığında tatlı, soğuk ve sıcakla ağrı başlar.
- Sinir iltihabı: Kendiliğinden başlayan, zonklayan, gece artan ağrı. Çoğunlukla kanal tedavisi gerektirir.
- Apse: Kök ucunda biriken iltihap. Dişe basınca şiddetli ağrı, şişlik ve bazen ateş yapar.
- Diş eti iltihabı: Özellikle yarı sürmüş 20 yaş dişlerinin çevresinde.
- Çatlak ya da kırık diş: Isırınca ve bırakınca gelen keskin ağrı.
- Açıkta kalan kök yüzeyi: Soğukla gelen kısa süreli sızı.
- Diş sıkma: Sabahları birçok dişte ve çenede yaygın ağrı.
Üst azı dişlerindeki ağrı bazen sinüzitten kaynaklanabilir. Nedenin doğru belirlenmesi için muayene ve röntgen gerekir.
Hekime gidene kadar ne yapabilirsiniz?
- Dişi temizleyinNazikçe fırçalayın ve diş ipiyle dişin iki yanını temizleyin. Araya sıkışmış bir yemek parçası ağrının tek nedeni olabilir.
- Ilık tuzlu suyla çalkalayınBir bardak ılık suya yarım çay kaşığı tuz yeterlidir. Diş etini yatıştırır.
- Ağrı kesici alınSize uygun olan bir ağrı kesiciyi prospektüsteki dozda kullanın. Kronik hastalığınız, mide sorununuz ya da hamileliğiniz varsa önce hekiminize ya da eczacınıza danışın.
- Şişlik varsa soğuk uygulayınYanağınıza dışarıdan, aralıklı olarak soğuk kompres yapın.
- Başınızı yüksekte tutunYatarken ek bir yastık kullanmak zonklamayı azaltır.
- Tetikleyicilerden kaçınınÇok sıcak, çok soğuk, tatlı ve sert yiyeceklerden uzak durun; o tarafla çiğnemeyin.
Yapılmaması gerekenler
- Aspirini dişin üzerine koymayın: Ağrıyı geçirmez, diş etini ve yanağı yakar.
- Kolonya, alkol ya da sarımsak sürmeyin: Dokuyu tahriş eder.
- Şiş yanağa sıcak uygulamayın: Enfeksiyonun yayılmasını hızlandırabilir.
- Kendi başınıza antibiyotik kullanmayın: Antibiyotik diş ağrısının ilacı değildir; iltihaplı siniri iyileştirmez ve gereksiz kullanımı zararlıdır.
- Ağrı geçti diye randevuyu iptal etmeyin: Ağrının kesilmesi çoğu zaman sinirin canlılığını yitirdiği anlamına gelir; enfeksiyon sessizce ilerler.
Ne zaman acil başvurmalısınız?
- Yüzde ya da boyunda hızla büyüyen şişlik
- Ateş ve halsizlikle birlikte diş ağrısı
- Ağzı açmada, yutmada ya da nefes almada güçlük
- Göz çevresine yayılan şişlik
- Darbe sonrası kırılan ya da yerinden çıkan diş
Yutma ve nefes almayı zorlaştıran şişlikler ciddi bir enfeksiyonun işareti olabilir; vakit kaybetmeden acil servise başvurun.
Sık sorulan sorular
Diş ağrısı kendiliğinden geçer mi?
Ağrı ara verebilir, ama neden ortadan kalkmadıkça sorun sürer. Çürük ve sinir iltihabı kendiliğinden iyileşmez.
Gece diş ağrısı neden artar?
Yatınca başa giden kan akışı artar ve iltihaplı dişin içindeki basınç yükselir. Ayrıca gece dikkati dağıtan şey azaldığı için ağrı daha yoğun hissedilir.
Hamilelikte diş ağrısı için ne yapmalıyım?
Kendi başınıza ilaç kullanmadan diş hekiminize başvurun. Gerekli tedaviler hamilelikte güvenle yapılabilir; ağrı ve enfeksiyonu beklemek daha risklidir.
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tanı ve tedavi yerine geçmez. Şikâyetiniz varsa lütfen diş hekiminize başvurun.